Temelleri Dolgunun

Columbia

Dolguya İhtiyacınız Olup Olmadığını Belirtlemek

Diş hekiminiz çürüğünüz olup olmadığını belirlemek için pek çok yöntem kullanabilir:

  • Gözlem — Dişlerdeki bazı renk değişimleri çürük belirtisi olsa bile, her renk değişimi çürük anlamına gelmez. Diş hekiminiz sivri uçlu metal bir alet ile çürük arayabilir. Sağlıklı diş minesi sert yapıdadır ve bu aletin basıncına karşı dayanıklıdır. Çürümüş bir mine ise daha yumuşaktır. Bu aletin dikkatlice kullanılması gerekir çünkü çok sert bastırıldığında sağlıklı bir dişe bile zarar verebilir. Ayrıca bir dişten diğerine bakteri taşıyarak sağlıklı dişin de çürümeye başlamasına sebep olabilir.
  • Çürük gösteren boya — – Bu dişinize sürülür. Çürümekte olan bölgelere yapışıp sağlıklı olan bölgelerden kayarak akacaktır.
  • Röntgen — Röntgen dişlerin kenarlarındaki minelerde ve diş minesinin altındaki dentindeki oluşan çürük oluşumlarını gösterir. Röntgen genelde üst yüzeylerdeki daha küçük çürük oluşumlarını gösteremeyebilir. Var olan dolgular veya diğer restorasyonlar da çürüklerin görüntüsünü bloke edebilir.
  • Lazer flüoresan çürük tespit aleti — Bu çubuklar çürüklerin sebep olduğu değişimleri ölçer.

Çürükler dolguya ihtiyaç duymanızın tek sebebi olmayabilir. Diğer olası sebepler:

  • Çatlamış veya kırılmış dişler
  • Alışılagelmişin dışında kullanıldığı için hasar görmüş dişler
    • Tırnak yeme
    • Diş gıcırdatma
    • Bazı şeyleri açmakta dişleri kullanma

Dolgunun Adımları

Dolgu işlemi yapılırken hissedebileceğiniz ağrıyı azaltmaya yardımcı olmak için diş hekiminiz işlem görecek alana lokal anestezi yapmayı tercih edebilir. Lokal anestezinin ardından diş hekiminiz dişteki çürüğü bir freze ya da lazer yardımıyla temizleyecektir.

Bir matkap ile diş minesine delik açılarak çürük çıkarılır. Diş hekiminiz, diş çürüğünüzün yeri ve boyutuna göre matkap ucu seçer.

Önce, diş hekiminiz yüksek hızlı matkap ile çürüğü çıkarır. Matkap dentine, yani dişin ikinci katmanına, ulaştığında daha düşük hızlı bir matkap kullanabilir. Bunun sebebi dentinin diş minesinden daha yumuşak olmasıdır.

Çürük çıkarıldıktan sonra, diş hekiminiz boşluğu dolguya hazırlayacak şekle getirir. Farklı durumlarda farklı dolgu materyalleri kullanılabilir. Diş hekiminiz sinirlerin bulunduğu pulpayı korumak için bir baz ya da kaplama koyabilir. Baz ya da kaplama kompozit rezin, cam iyonomer, çinko oksit ve ögenol ya da başka bir materyalden oluşabilir.

Bu materyallerden bazıları dişi daha fazla çürümekten korumaya yardımcı olur.

Eğer diş hekiminiz dolgu yapıyorsa, dolguyu yapmadan önce dişi bir asit jeli ile hazırlayabilir. Bu da diş minesinin üzerinde küçük delikler açar. Dolgu materyali, diş hekimi dolgu uygularken bu delikleri doldurur. Bu tip dolgular dolgunun altında çürük oluşumu veya akma riskini azaltır. Genelde kompozit dolgu ile yapılır.

Bazı dolgu tipleri özel bir ışık altında sertleştirilir. Bu tip dolgularda, diş hekiminiz materyali yerleştirdikten sonra dolgunun üzerine parlak bir ışık tutar. Bu da materyali sertleştirir ve güçlendirir.

Son olarak, dolgu yapıldıktan sonra, diş hekiminiz dişi cilalar.

Dolgudan Sonra

Bazı kişiler dolgudan sonra hassasiyet hissedebilir. Diş basınç, hava, tatlı besinler veya soğuğa karşı hassas olabilir. Genelde bu tip hassasiyete kompozit dolgular neden olmakla birlikte, diğer tip dolgu materyalleri de buna sebep olabilir.

Anestezinin etkisi geçtikten sonra hissedilen ağrının en sık rastlanan sebeplerinden biri de dolgunun yüksek kalmasıdır. Bir an önce düzeltme yapılabilmesi için hemen diş hekiminizi arayın.

Diğer bir sıkıntı ise sadece dişleriniz birbirine değdiğinde hissedilen çok ani bir acıdır. Buna galvanik şok denir. Yeni dolgu yapılan dişteki metal ve bu dişin dokunduğu diğer dişteki metalden kaynaklanır ve ağzınızda elektrik akımına neden olur. Örneğin alt dişinizde bir amalgam dolgu varken üst dişinize altın dolgu yapıldığında bu durumla karşılaşabilirsiniz.

Diğer durumlarda, hassasiyet bir ila iki hafta içinde azalarak geçer. O zamana kadar hassasiyet oluşturabilecek etkenlerden uzak durun. Eğer dişiniz aşırı derecede hassas ise veya hassasiyetiniz azalmıyorsa diş hekiminizin muayenehanesini arayın.

Diş hekiminizi hissettiğiniz hassasiyet ile ilgili bilgilendirmeniz çok önemlidir. Bir sonraki dolguda farklı bir materyal kullanarak hassasiyetinizi azaltabilir. Herkesin farklı materyallere verdiği tepkiler farklı olabileceği için diş hekiminizin dişinizin hangi maddeye nasıl tepki vereceğini önceden bilmesi mümkün olmayabilir.

Diş hekiminizle hassasiyet konusunda konuştuğunuzda, olabildiğince detaylı ve doğru bilgi verin. Bu bilgi onun bir sonraki adımda ne yapılması gerektiği konusundaki kararını etkileyecektir. Diş hekiminiz dolguyu çıkarıp yerine yenisini takabilir. Baz ya da kaplama ekleyebilir ya da hassasiyet azaltıcı bir uygulama yapabilir. Eğer dolgu çok derinse sorunu çözmek için kanal tedavisine ihtiyacınız olabilir.

Diş hekiminiz dolguyu yerleştirdikten sonra cilalayacaktır ama bazen sivri uçlar kalabilir. İlk başta bunu anestezi sebebiyle farketmeyebilirsiniz. Sonradan farkettiğiniz takdirde diş hekiminizi arayarak bunun bir an önce düzeltilmesini sağlayın.

Geçici Dolgular

Şu durumlarda geçici dolgu (beyaz, kırık beyaz ya da gri renkte) yapılabilir:

  • Eğer tedaviniz birden fazla randevuda yapılacaksa.
  • Diş hekiminiz dişin iyileşmesi için kısa bir zaman tanımak istiyorsa.
  • Eğer çok derin bir çürüğünüz varsa ve pulpa tedavi sırasında açıkta kaldıysa.
  • Acil diş tedavisine ihtiyaç duyuyorsanız.

Geçici dolgu dişinizi daha iyi hissettirebilir. Bunun sebebi dolgunun dişi mühürlemesi, pulpayı bakterilerden koruması ve hassasiyeti azaltmasıdır.

Geçici dolgular genellikle ögenol içerir. Ögenol insanların diş ağrısı için kullandıkları karanfil yağının da bir bileşenidir.

Geçici dolgular kalıcı olmak için yapılmazlar. Genelde ya düşerler, ya çatlarlar ya da bir iki ay içinde eskirler. Eğer geçici dolgu yaptırdıysanız, diş hekiminize daha sonradan gidip kalıcı dolgu yaptırmayı ihmal etmeyin. Yoksa dişiniz iltihaplanabilir veya başka problemler yaşayabilirsiniz.

Neden Dolgu Değiştirilir?

Dolgular sonsuza dek sürmez. Renkleri değişebilir. Kompozit dolgular lekelenebilir, sararabilir ya da zamanla kararabilir. Çiğneme sırasında dişler ve dişlerinizdeki dolgular muazzam bir basınca maruz kalır. Eğer başka bir problem oluşmasa bile bazı dolgular zamanla eskir ve yenileriyle değiştirilmesi gerekir. Bir dolgu düşer, çatlar veya sızıntı yaparsa yenisi ile değiştirilmelidir.

Bakteri ve yemek artıkları çatlamış veya sızıntı yapan bir dolgunun altına kaçabilir. Oraları temizleyemeyeceğiniz için, bakteriler yemek artıklarından beslenerek diş çürüğüne neden olan asitleri üretir. Farkedilmezse dolgu altındaki çürükler çok masraflı olabilir. Bu sebeple dolgularınızı düzenli olarak kontrol ettirmeli ve problem bulunduğu takdirde yenileri ile değiştirmelisiniz.

Düşen Dolgular

Dolgular pek çok sebeple düşebişir:

  • Dolgu olan bir diş ile çok sert ısırırsanız dolgu ya da diş kırılabilir.
  • Dolgu materyali üzerine uygulanan her baskıya dayanamayabilir. Örneğin eğer dişinizin büyük bir kısmı kırıldıysa, porselen kron iyi bir uygulama olabilir. Bazı durumlarda, diş hekiminiz kompozit dolgu yapmayı tercih edebilir. Bu da iyi ya da kabul edilebilir bir görüntü verebilir. Ancak kompozit yeterince büyük değilse, sert bir ısırık plastik materyalin kırılmasına sebep olabilir.
  • Tükürük dolgu boşluğuna dolar ve materyalin bozulmasına sebep olur. Sonuç olarak dolgu dişe yeterince iyi yapışamaz ve düşebilir.

Çatlamış Dolgular

Hem amalgam hem de kompozir dolgular, dolgu uygulamasından kısa süre sonra ya da dolgular dişte kaldıktan uzun süre sonra çatlayabilir.

Çatlakların kısa süre içinde oluşması, dolgunun dişin yüzeyinden daha yüksek olmasından dolayı ısırma sırasında yüksek seviyede basınca maruz kalması sebebiyle oluşabilir.

Dolgunun kenarlarında küçük çatlaklar da oluşabilir. Bunlar genelde zaman içerisinde kullanım ve yıpranma sebebiyle oluşur. Bunlar çoğu zaman onarılabilir.

Sızdıran Dolgular

Dolgu dişe tam olarak uyumlu değilse sızdırabilir. Artıklar ve tükürük diş ve dolgunun arasına girip, diş çürüklerine, renk bozulmalarına ve hassasiyete sebep olabilir.

Hem amalgam hem de kompozit dolgular sızdırabilir. Amalgam dolgular bazen uygulamadan kısa süre sonra sızdırabilir. Bunu soğuğa karşı hassasiyet olarak hissedebilirsiniz. Hassasiyet iki ila üç hafta içinde azalır. Daha sonra tamamen yok olur. Bu süre zarfında, amalgam dolgu doğal olarak aşınır. Bu aşınma dolgunun yanlarını mühürler ve sızıntıları durdurur.

Kompozit dolgulara tükürük bulaşabilir. Bu da dolgu ve diş arasındaki bağı zayıflatır ve sızıntıya mahal verir. Diğer zamanlarda diş ve dolgunun birleştiği yerde ufak boşluklar olabilir. Bu boşluklar diş hekiminiz dolguyu yerleştirirken ortaya çıkan çekilme ile oluşur. Kompozit dolgu sonrasında oluşan hassasiyet zamanla kaybolabilir. Eğer kaybolmazsa dolgunun değiştirilmesi gerekebilir.

Dolgular zamanla aşındıkları için de sızdırabilir. Bu dolguların değiştirilmesi gerekir.

Aşınmış Dolgular

Bazı dolgular 15 yıl ya da daha fazla dayanabilir. Öte yandan, diğerlerinin 5 yıl gibi kısa bir zaman zarfında değiştirilmesi gerekebilir. Dolgularınızın ne kadar aşındığını ve değiştirilmesine gerek olup olmadığını diş hekiminiz belirleyebilir.

Diş Sıkma ve Gıcırdatma 

Eğer dişlerinizi sıkıyor ya da gıcırdatıyorsanız, dolgularınızla ilgili problem yaşayabilirsiniz. Dişlerinize uygulanan basınç hassasiyet ya da dolguların fazladan aşınımına sebep olabilir. Diş sıkma ya da gıcırdatma aynı zamanda diş ve dolgularınızın çatlamalarına neden olabilir.

Dolgularınızı Koryun

Pek çok dolgu yıllarca dayanabiliyor olsa da, bir amalgam dolgunun ortalama ömrü 12 yıldır. Kompozit dolgular bu kadar uzun dayanamayabilir.

Diş hekiminiz diş kontrolünüz sırasında dolgularınızı inceleyecektir. Eğer bir dolgunuzun çatlamış ya da sızdırıyor olduğunu düşünürse röntgene ihtiyaç duyulabilir. Aşağıdaki durumlarda diş hekiminizden randevu alın:

  • Diş hassasiyetiniz varsa
  • Bir çatlak görürseniz
  • Dolgunun bir kısmı kaybolmuş, yok olmuş gözüküyorsa

Diş hekiminizi düzenli olarak ziyaret edin, dişlerinizi florürlü diş macunu ile fırçalayın ve günde en az bir kere diş ipi kullanın. Eğer çok sayıda veya çok büyük dolgularınız varsa diş hekiminiz evde kullanmanız için florürlü bir jel önerebilir. Bu diş minenizi güçlendirerek ileride oluşabilecek çürükleri önlemeye yardımcı olacaktır. Diş hekiminiz ya da diş hijyenistiniz, diş hekimi ziyaretiniz sırasında dişlerinize bu jeli uygulayabilirler.

Ağzınızdaki asit seviyesini düşüren ağız bakım suları kullanabilirsiniz. Daha düşük bir asit seviyesi çürüklere neden olan bakterileri azaltır. Bu da ileride daha az çürüğe sebep olur.

Dolgu Değiştirmek 

Eski dolgunuzu çıkarmadan önce, diş hekiminiz sizinle tedavi opsiyonlarını konuşacaktır. Çoğu zaman eski dolguyu değiştirmek yerine tamir etmek mümkündür. Fakat eğer dolgunun tamamen değiştilmesi gerekiyorsa, diş hekiminiz kullanacağı materyali yeniden değerşendirebilir. Diş hekiminizle dolgunun nasıl görünmesini istediğinizi konuşun. Sizin için en iyi materyali seçecektir.

4/8/13

© 2002- 2018 Aetna, Inc. All rights reserved.

İLGİLENEBİLECEĞİNİZ DİĞER MAKALELER

DOLGU işlemi sırasında nelerin yapılmasını bekleyebilirsiniz

  1. Lokal Anestezi –Dolgu işleminin başında dolgu yapılacak dişin etrafındaki alanı uyuşturmak için size lokal anestezi uygulanabilir.

  2. Çürüğün temizlenmesi – Lokal anestezi sonrasında, diş hekiminiz diş minesini kaldırarak çürük bölgeyi temizleyecektir. Çürük temizlendikten sonra diş hekiminiz boş kalan alanı şekillendirecek ve dolguyu yerleştirmeye hazır hale getirecektir.

  3. Asitleme işlemi – Diş hekiminiz dolguyu yerleştirmeden önce dolgunun yerleşeceği bölgeyi bir asit jeliyle hafif pürüzlendirecektir.

  4. Reçine bazlı dolgu uygulaması – Bazı dolgu türlerinde diş hekiminiz dişinizin sinirini korumak için reçineden bir baz oluşturabilir. Bu reçineyi de lazer ışığı ile sertleştirir. Bu dolguyu daha sağlam hale getirecektir.

  5. Parlatma – Dolgu yerleştirildikten sonra, diş hekiminiz dişinizi parlatacaktır.

'İleride Dolgu Tedavisi Olmamak için Çürüklerle Şimdi Savaşın!

'Çürükler eğlenceli değildir ve kimse dolgu tedavisi görmekten hoşlanmaz. Diş hekiminize düzenli kontrollar dışında gitmek istemiyorsanız, diş çürüklerine karşı koruma sağlayan diş macunları kullanın.