Dişlerdeki Siyah Lekeler (Diş Taşları) Nedir ve Tedavisi Nasıldır?

Diş taşı (diğer adıyla tartar), mikrobiyal dental plağın dişler üzerinden uzaklaştırılmaması halinde kalsifiye olması (kireçlenmesi) ile oluşan sert birikintilerdir. Diş taşı, diş eti çizgisinin altında ve üstünde oluşur ve konumu rengini etkileyebilir. Özellikle, dişlerdeki siyah diş taşları genellikle diş eti çizgisinin altında oluşur.

Diş Taşı (Tartar) Nedir?

Diş taşı, plaktan meydana gelir ancak farklı bir yapıdır ve uzaklaştırılması kolay değildir. Bu konuda Güngören Ağız Ve Diş Sağlığı Merkezi uzmanları bizleri şöyle bilgilendirmektedir: “Ağızda bulunan bakterilerden oluşan bakteri plağı, şekerli ve unlu yiyeceklerin ağızda kalan artıklarından asit oluşturabilmektedir. Bu asitler, dişlerin mineral dokusunu çözerek dişin minesinin bozulmasına ve sonuçta da diş çürüğünün başlamasına ve diş hekimlerinin kavite (çürük) dedikleri oyuklara neden olmaktadırlar.“ Plak, yapış yapıştır ancak düzenli olarak dişleri fırçalayarak ve diş ipi kullanarak temizlenebilir. Plak zamanında temizlenmezse sertleşir ve diş taşına dönüşür. Diş taşı sadece diş hekimi tarafından temizlenebilir; dişlerin fırçalanması ve diş ipi kullanımı onu etkilemez. Hem plak hem de diş taşı diş etlerini tahriş ederek, iltihaplanmaya ve diş eti hastalıklarına neden olur.

Diş Taşı Renginin Önemi

Diş taşının rengi ne kadar eski olduğuna ve ağzın neresinde bulunduğuna bağlıdır. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Veterinerlik Cerrahisi Anabilim Dalında Yüksek Lisans Tezini yapan Veteriner Hekim İlkay İNAÇ bizleri bu konuda şöyle aydınlatmaktadır: “Supragingival plak/diş taşı: Diş eti üzerindeki diş taşları ağız boşluğunda görülebilen ve diş eti kenarının kuron yönündeki kısmına yerleşmiş olan umumiyetle beyazımsı sarı, sert ve bir diş taşı temizleme aleti ile diş yüzeyinden kolayca ayrılabilen kireçli oluşumlardır. Subgingival plak/diş taşı: Diş eti kenarı altında kalan diş yüzeylerinde, diş eti oluğu veya cebi içerisinde oluşmuş diş taşlarına subgingival diş taşı denir. Rengi kahverengi ve siyahtır.“ Fakat, tüm diş taşı türleri renk olarak koyulaşır ve zaman içinde boyut olarak genişler.

Dişteki Siyah Lekeler Neden Olur?

Siyah lekeler, açık renkli değişkenlerle aynı maddelerden meydana gelir ancak etrafındaki sıvılardan başka malzemeleri de içerir. Tüm diş taşları mineralize olmuş ölü bakteri ve tükürük proteinlerinden oluşmuş olmasına rağmen diş eti çizgisinin altındaki diş taşları kana, bozulan kanın yan ürünlerine ve sulkus veya cepteki diş ve diş etleri arasına akan sıvıya yani diş eti oluğu sıvısına maruz kalmaktadır. Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesinden Yrd. Doç. Dr. Murat İnanç Cengiz “Diş eti oluğu (crevicular) sıvısı bağ dokusundan sulkular epitel aracılığıyla diş eti oluğuna düzenli olarak salgılanmaktadır. Bu sıvı diş eti oluğunun mekanik temizliğine yardım eder ve ayrıca diş eti hastalıklarına karşı antikor içermesiyle antimikrobiyal özelliğe sahiptir” dedi.

Siyah Lekeleri Giderme ve Önleme

Bu siyah lekeler (diş taşları) yalnızca dental hijyenist ve diş hekimi uzmanları tarafından temizlenebilir ve iyi ağız bakımı ve düzenli diş hekimi ziyaretleri bunların tekrar oluşmasını önlemeye yardımcı olur. Diş hekimi uzmanları, bu diş taşlarını el aletleri (diş taşı temizleyicisi) ve kristalize materyali bozan mikro titreşimlere neden olan ultrasonik aletlerle temizlerler.

Siz de dişlerinizi günde iki kez fırçalayarak ve her gün diş ipi ile temizleyerek plak ve diş taşı oluşumunu önlemeye yardımcı olabilirsiniz. Aynı şekilde, profesyonel diş taşı temizliği ve kontrolü için her altı ayda bir veya önerilen sıklıkta, diş hekimine yapılan ziyaret bunların kontrol altında tutulmasına yardımcı olur.

Dişlerdeki siyah lekeler hoş değildir, ancak bunlardan kurtulmak da zor değildir. Diş taşının temizlenmesi kolaydır, temizlik işlemi diş problemlerinin daha da kötüleşmesini önler. Ağzınızda siyah lekeler (diş taşı) olduğundan şüpheleniyorsanız, profesyonel bir diş taşı temizliği için diş hekiminizi ziyaret edin.

Colgate Ağız Sağlığı kaynaklarından tartar kontrolüyle ilgili daha fazla bilgi edinin.

Bu makale ile genel ağız sağlığı hakkındaki konulara ilişkin bilgi verilmesi ve bu konuların anlaşılmasına katkıda bulunulması amaçlanmaktadır. Bununla profesyonel tavsiye, tanı ya da tedavi amaçlanmamaktadır. Sağlık durumunuza ya da tedaviye yönelik tüm sorularınızı her zaman diş hekiminizin ya da alanında yetkin bir sağlık uzmanın tavsiyesine başvurun.

İLGİLENEBİLECEĞİNİZ DİĞER MAKALELER

YETİŞKİNLİKTE KARŞILAŞILAN YAYGIN SORUNLAR

Yaşlandıkça, yetişkinlerde ağız ve diş bakımı daha önemli hale gelir. Yetişkinlerde ağız ve diş sağlığıyla ilgili bilgi sahibi olmanız gereken sorunlardan bazıları:

Diş Eti Hastalığı – evde uyguladığınız diş fırçalama ve diş ipi ile temizliği içeren rutin ağız ve diş bakımınızı yeterli etkinlikte yapmıyor ve düzenli olarak diş hekiminizi ziyaret etmiyorsanız, dişlerinizin üzerinde bakteri içeren plaklar ve diş taşları birikebilir. Plak ve diş taşları tedavi edilmezse çene kemiğinize ve destekleyici yapılara geri döndürülemez hasarlar verebilir ve diş kaybına neden olabilir.

Ağız Kanseri – ABD Diş ve Kraniofasial Araştırmaları Kurumu'nun araştırmalarına göre, 40 yaş üstü erkeklerde ağız kanseri görülme riskinin en yüksek olduğu ortaya çıkmıştır. Kurum, yaklaşık 43.000 kişiye ağız, dil ya da boğaz bölgesinde kanser teşhisi konulacağını ve bu hastaların 7.000'inin bu hastalık nedeniyle hayatını kaybedeceğini tahmin etmektedir. Tütün ve alkol ürünlerinin kullanımı ağız kanseri riskini artırmaktadır. Birçok ağız kanseri vakası rutin kontroller sırasında diş hekimi tarafından teşhis edilmektedir.

Diş dolgularının kırılması – Dolguların ortalama ömrü 8-10 senedir. Ancak bazı durumlarda 20 sene ya da daha uzun bir süre de dayanabilir. Ağzınızdaki dolgular kırılmaya başladığında, yiyecek artıkları ve bakteriler bu kırıkların içinden sızarak dolguların altına girebilir ve dişin derinlerinde çürümelere neden olabilir.

Düzenli bir ağız ve diş sağlığı rutini ile dişlerinizi temiz tutun.

Sağlıklı bir ağız için düzenli bir ağız ve diş sağlığı rutini önemlidir. Bir düzen oluşturmanıza yardımcı olabilecek ağız ve diş sağlığı ürünlerimizden birini deneyin.