คำจำกัดความ

ฟันร้าวหมายถึงฟันที่มีรอยแตกขนาดเล็กมากจนมองไม่เห็นในฟิล์มเอ็กซ์เรย์หรือเป็นรอยแตกใต้เหงือกที่ยากต่อการสังเกต พบได้บ่อยในฟันกราม

สัญญาณและอาการ

เมื่อมีฟันร้าว คนส่วนใหญ่จะรู้สึกปวดหรือเสียวฟันเมื่อกัดอาหารหรือเมื่อสัมผัสกับอุณหภูมิร้อนหรือเย็น โดยอาการปวดหรือเสียวฟันจะเป็น ๆ หาย ๆ เหมือนกับอาการของฟันผุ

สาเหตุ

ฟันร้าวเหมือนกับความผิดปกติในช่องปากแบบอื่น ๆ คือเกิดจากหลายสาเหตุด้วยกัน แต่สาเหตุที่พบได้บ่อย ได้แก่:

  • การบดฟันหรือเค้นฟัน

  • การสบฟันที่ทำให้ฟันซี่หนึ่งต้องรับแรงกดมากเกินไป จนทำให้แตกร้าว

  • ฟันที่อุดฟันเป็นบริเวณกว้าง

  • ฟันที่เคยรักษาคลองรากฟันมาก่อน

การวินิจฉัย

หลายคนที่เป็นโรคฟันร้าวจะมีอาการอยู่หลายเดือนเพราะเป็นความผิดปกติทางทันตกรรมที่วินิจฉัยยากที่สุด ดังนั้นทันตแพทย์จึงต้องตรวจสุขภาพช่องปากทั้งหมด ตลอดจนประวัติทางทันตกรรม ภาพเอ็กซ์เรย์ และใช้เครื่องมือไฟเบอร์ออปติกมาช่วยตรวจหารอยแตก คนที่เคยมีฟันร้าวมาก่อนมีโอกาสสูงที่จะเกิดฟันร้าวบนฟันซี่อื่นด้วย ซึ่งอาจเป็นฟันร้าวที่เกิดขึ้นพร้อมกับฟันร้าวซี่ก่อน หรือเกิดขึ้นภายหลังก็ได้

การป้องกัน

หากคุณติดนิสัยเค้นหรือบดฟัน ควรปรึกษาทันตแพทย์เพื่อหาทางแก้ไช เพราะการบดฟันจะทำให้คุณเสี่ยงต่อการเกิดฟันร้าวมากขึ้น

การรักษา

ฟันร้าวรักษาได้หลายวิธี เช่น อุดฟัน ครอบฟัน รักษาคลองรากฟัน หรืออาจต้องถอนฟัน หากฟันร้าวอย่างรุนแรง ทันตแพทย์จะเป็นคนวินิจฉัยเองว่าคุณเหมาะกับการรักษาแบบใดโดยจะพิจารณาจากตำแหน่งและความรุนแรงของฟันที่ร้าว ดังนั้นหากคุณสงสัยว่าตัวเองมีฟันร้าว ก็ควรนัดพบทันตแพทย์โดยเร็ว

อาการแทรกซ้อน

หากรอยร้าวใหญ่ขึ้น ฟันก็อาจจะแตกออกได้ ซึ่งจะทำให้เหงือกที่อยู่ใกล้กับฟันร้าวเสี่ยงต่อการติดเชื้อมากขึ้น คุณอาจจะเห็นปุ่มคล้ายสิวบนเหงือกใกล้กับฟันร้าว ซึ่งเราเรียกว่าโพรงหนอง หากคุณมีอาการแบบนี้ กรุณาไปพบทันตแพทย์เพื่อประเมินอาการ

ภาวะที่เกี่ยวข้อง

ฟันของคนเราแข็งมาก แต่ก็อาจจะบิ่น แตก (ร้าว) หรือหักได้ ซึ่งอาจทำให้เส้นประสาทเสียหายและเกิดความรู้สึกเจ็บปวดตามมา หรือทำให้วัสดุอุดฟันหรือครอบฟันหลุดหรือเสียหายได้ ขึ้นอยู่ว่าสิ่งที่ทำให้ฟันร้าวคืออะไร